Sjálfvirkur viðskiptavaki (e. automated market maker, AMM) er snjallsamningurSnjallsamningurForrit á bálkakeðju sem keyrir sjálfkrafa þegar tiltekin skilyrði eru uppfyllt og gerir nákvæmlega það sem það var forritað til að gera. sem kaupir og selur tóka eftir fastri formúlu, í stað fólks sem setur fram tilboð. Hann er grunnurinn að flestum dreifstýrðum kauphöllumDreifstýrð kauphöll (DEX)Kauphöll sem keyrir á snjallsamningum, þar sem fólk skiptir rafmyntum beint úr eigin veski án fyrirtækis sem milliliðar..
Orðið viðskiptavaki þekkja margir úr Kauphöllinni. Þar eru viðskiptavakar fjármálafyrirtæki sem setja stöðugt fram bæði kaup- og sölutilboð í tiltekin hlutabréf eða skuldabréf, svo alltaf sé hægt að eiga viðskipti. Sjálfvirkur viðskiptavaki gegnir sama hlutverki. Munurinn er sá að hugbúnaður og sjóður sem notendur leggja tóka íLiquidity poolSameiginlegur sjóður tóka í snjallsamningi sem fólk á viðskipti við í dreifstýrðum kauphöllum. Þeir sem leggja í hann fá hlut af þóknunum. koma í stað fjármálafyrirtækisins.
Formúlan x · y = k
Algengasta formúlan er einföld. Sjóðurinn geymir tvo tóka, x af öðrum og y af hinum, og margfeldið x · y á alltaf að haldast það sama (k). Þegar þú leggur annan tókann inn greiðir sjóðurinn út nákvæmlega svo mikið af hinum að margfeldið haldist óbreytt, fyrir utan þóknun.
Tökum sjóð með 100 tóka A og 100 tóka B, svo k er 10.000. Ef þú vilt fá 10 B þarftu að leggja inn um 11,1 A, því 111,1 · 90 ≈ 10.000. Ef þú vilt fá 50 B þarftu að leggja inn 100 A, því 200 · 50 = 10.000. Því stærri sem viðskiptin eru miðað við sjóðinn, því óhagstæðara verður verðið. Það kallast verðskriðVerðskriðMunurinn á verðinu sem þú áttir von á og verðinu sem viðskiptin fóru í raun fram á..
Verðið í sjóðnum breytist aðeins við viðskipti. Ef það víkur frá verði á öðrum mörkuðum borgar sig fyrir aðra að kaupa það sem er ódýrt í sjóðnum, þar til verðin jafnast. Uniswap, sem fór í loftið á Ethereum í nóvember 2018, gerði þessa aðferð þekkta.
Munurinn á AMM og tilboðabók
Í hefðbundinni kauphöll mætast kaupendur og seljendur í tilboðabókTilboðabókListi yfir öll opin kauptilboð og sölutilboð í tiltekna eign, raðað eftir verði. Viðskipti verða þegar tilboð mætast., lista yfir öll kaup- og sölutilboð. Viðskipti verða aðeins þegar tvö tilboð passa saman. Sjálfvirkur viðskiptavaki þarf engan mótaðila, því þú átt viðskipti við sjóðinn sjálfan, hvenær sem er. Á móti kemur að verðið ræðst eingöngu af formúlunni og stöðu sjóðsins, svo litlir sjóðir geta gefið óhagstætt verð.
Ritstjórn Myntkaupa skrifar allt efni Rafmyntaskólans og yfirfer það reglulega. Efnið er til fræðslu og er ekki fjárfestingarráðgjöf. Ritstjórnarstefna. Uppfært 18. október 2026.